بکاپ گیری از سایت وردپرس؛ ۶ روش مطمئن و خودکار

بکاپ گیری از سایت وردپرس ساده‌ترین بیمه‌ای است که می‌توانید برای سایتتان بخرید. هک، خطای به‌روزرسانی یا یک حذف اشتباهی کافی است تا ماه‌ها کار از بین برود.

بیشتر صاحبان سایت وقتی سراغ بکاپ می‌روند که دیر شده است. بکاپ قدیمی، ناقص یا اصلاً وجودنداشته، رایج‌ترین ماجرای بعد از هک است.

در این راهنما ۶ روش مطمئن برای بکاپ گیری از سایت وردپرس را می‌بینید: از افزونه و cPanel تا بکاپ خودکار روزانه. بعد هم یاد می‌گیرید چطور بازیابی را آزمایش کنید و چرا قاعده ۳-۲-۱ مهم است.

چرا بکاپ گیری از سایت وردپرس ضروری است؟

بکاپ گیری از سایت وردپرس یعنی داشتن یک کپی کامل و قابل بازگردانی از سایت. این کپی دو بخش دارد: فایل‌های سایت و پایگاه داده. محتوای مقاله‌ها، سفارش‌ها و تنظیمات در پایگاه داده است. قالب، افزونه و تصاویر هم در فایل‌ها قرار دارند.

بکاپ در این موقعیت‌ها نجات‌دهنده است:

• هک و بدافزار: با یک نسخه سالم، سایت را به قبل از آلودگی برمی‌گردانید.
• خطای به‌روزرسانی: گاهی یک افزونه بعد از آپدیت، سایت را از کار می‌اندازد.
• اشتباه انسانی: حذف یک صفحه یا پاک شدن اشتباهی افزونه.
• مشکل هاست: خرابی سرور یا تعلیق حساب.
• انتقال سایت: برای جابه‌جایی به هاست جدید، بکاپ کامل لازم است.

اگر سایت شما مشتری یا درآمد دارد، بکاپ گیری از سایت وردپرس باید جزو کارهای ثابت ماهانه باشد. در مقاله امنیت سایت وردپرس هم بکاپ را یکی از لایه‌های اصلی دفاع معرفی کرده‌ایم.

قبل از شروع: چه چیزهایی باید بکاپ شوند؟

نحوه بکاپ گیری از سایت وردپرس هرچه باشد، چهار بخش را باید پوشش بدهد:

• پایگاه داده MySQL (محتوا و تنظیمات)
• پوشه wp-content شامل قالب‌ها، افزونه‌ها و رسانه‌ها
• فایل wp-config.php و فایل .htaccess
• در صورت وجود، ایمیل‌ها و زیردامنه‌ها (در بکاپ کامل cPanel)

مستندات رسمی وردپرس هم همین تقسیم‌بندی را دارد. می‌توانید راهنمای رسمی بکاپ وردپرس را برای جزئیات بیشتر مطالعه کنید.

روش ۱: بکاپ گیری از سایت وردپرس با افزونه

ساده‌ترین روش برای مبتدی‌ها، افزونه بکاپ وردپرس است. افزونه‌هایی مثل UpdraftPlus، BackWPup و Duplicator این کار را از داخل پیشخوان انجام می‌دهند. نسخه رایگان بعضی از آن‌ها هم برای شروع کافی است.

نحوه کار تقریباً در همه آن‌ها یکسان است:

1. افزونه را نصب و فعال کنید.
2. از تنظیمات، زمان‌بندی را مشخص کنید؛ مثلاً پایگاه داده هر روز و فایل‌ها هفتگی.
3. مقصد ذخیره را انتخاب کنید: Google Drive، Dropbox، FTP یا فضای ابری S3.
4. تعداد نسخه‌های نگه‌داری‌شده را تعیین کنید تا فضا پر نشود.
5. یک بکاپ دستی بزنید و مطمئن شوید فایل در مقصد ساخته شده است.

مزیت این روش سادگی است. عیبش این است که روی منابع هاست فشار می‌آورد و در سایت‌های حجیم ممکن است نیمه‌کاره بماند. مقصد را هم حتماً خارج از هاست بگذارید.

روش ۲: بکاپ از cPanel

اگر هاست شما cPanel دارد، بدون افزونه هم می‌توانید بکاپ گیری از سایت وردپرس را انجام دهید. بکاپ از cPanel دو حالت دارد:

• بکاپ کامل (Full Backup): کل حساب را شامل فایل‌ها، پایگاه داده و ایمیل‌ها در یک فایل فشرده می‌سازد.
• بکاپ جزئی (Partial): فقط پوشه اصلی، پایگاه‌های داده یا فیلترهای ایمیل را جداگانه دانلود می‌کنید.

مسیر کار ساده است: وارد cPanel شوید، به بخش Backup یا Backup Wizard بروید و گزینه مناسب را انتخاب کنید. فایل ساخته‌شده را روی سیستم خودتان دانلود کنید.

یک نکته مهم: در بسیاری از هاست‌ها، بازیابی بکاپ کامل از داخل cPanel برای کاربر عادی ممکن نیست و باید از پشتیبانی هاست بخواهید. بکاپ جزئی را خودتان می‌توانید برگردانید. پس قبل از نیاز، این موضوع را از هاست‌تان بپرسید.

روش ۳: بکاپ دستی با phpMyAdmin و مدیریت فایل

این روش برای زمانی است که افزونه نمی‌خواهید یا سایت باز نمی‌شود. بکاپ گیری از سایت وردپرس به‌صورت دستی دو مرحله دارد.

مرحله اول: خروجی پایگاه داده

1. در cPanel وارد phpMyAdmin شوید.
2. پایگاه داده سایت را انتخاب کنید. نام آن در فایل wp-config.php نوشته شده است.
3. از منوی Export، روش Quick و فرمت SQL را بزنید و فایل را دانلود کنید.

مرحله دوم: فشرده کردن فایل‌ها

در File Manager به پوشه سایت بروید، همه فایل‌ها را انتخاب و Compress کنید. فایل zip را دانلود کنید.

این روش کنترل کامل می‌دهد ولی زمان‌بر است و فراموش‌کردنش آسان. برای سایتی که هر روز تغییر می‌کند، به‌تنهایی کافی نیست.

روش ۴: بکاپ خودکار روزانه از طرف هاست

بعضی شرکت‌های هاستینگ، بکاپ خودکار روزانه یا هفتگی می‌گیرند. ابزارهایی مثل JetBackup در پنل بسیاری از هاست‌ها وجود دارد و به شما اجازه می‌دهد نسخه‌های قبلی را خودتان بازیابی کنید.

این روش بی‌دردسر است، اما به‌تنهایی کافی نیست. دلیلش روشن است: اگر حساب هاست دچار مشکل شود، بکاپ و سایت هر دو در یک جا هستند. پس بکاپ گیری از سایت وردپرس را فقط به بکاپ هاست نسپارید.

این سه سؤال را از هاستینگ بپرسید:

• بکاپ هر چند وقت یک‌بار گرفته می‌شود؟
• چند نسخه و تا چند روز نگه‌داری می‌شود؟
• بازیابی را خودم انجام می‌دهم یا باید درخواست بدهم؟

روش ۵: بکاپ خودکار با WP-CLI و Cron

اگر به سرور دسترسی SSH دارید، بکاپ گیری از سایت وردپرس را می‌توانید کاملاً خودکار کنید. ابزار WP-CLI با یک دستور از پایگاه داده خروجی می‌گیرد:

wp db export backup.sql

بعد این دستور را با فشرده‌سازی فایل‌ها داخل یک اسکریپت بگذارید و با Cron Job در cPanel یا سرور، هر شب اجرا کنید. در انتها فایل را با rsync یا ابزار مشابه به یک سرور دیگر بفرستید.

این روش سبک و پایدار است، اما به دانش فنی نیاز دارد. بدون هشدار خطا هم ممکن است ماه‌ها بکاپ ناقص بسازد. پس خروجی را هر چند وقت چک کنید.

روش ۶: سرویس بکاپ ابری یا مدیریت‌شده

در این روش یک سرویس خارجی یا شرکت پشتیبانی، بکاپ گیری از سایت وردپرس را برای شما انجام می‌دهد. مقصد بکاپ جایی غیر از هاست شماست و گزارش هم می‌گیرید.

مزیت اصلی، سپردن کار به متخصص است. وقتی مشکلی پیش بیاید، کسی هست که بازیابی را انجام بدهد.

در پلن‌های پشتیبانی وب‌سیتی، بکاپ‌گیری دوره‌ای جزو خدمات است. جزئیات را در صفحه پلن‌های پشتیبانی سایت ببینید و برای هزینه‌ها مقاله هزینه نگهداری سایت وردپرس را بخوانید.

قاعده ۳-۲-۱؛ بکاپ را کجا نگه داریم؟

یک فایل بکاپ روی همان هاست، با خود هاست از بین می‌رود. به همین دلیل متخصصان برای بکاپ گیری از سایت وردپرس قاعده ۳-۲-۱ را توصیه می‌کنند:

• ۳ نسخه از داده‌ها داشته باشید (نسخه اصلی + دو بکاپ).
• ۲ نوع محل ذخیره متفاوت استفاده کنید؛ مثلاً هاست و فضای ابری.
• ۱ نسخه را بیرون از محل اصلی نگه دارید.

در عمل یعنی: بکاپ هاست، بکاپ افزونه روی Google Drive و یک نسخه ماهانه روی کامپیوتر خودتان. این ترکیب هزینه کمی دارد و خطر را بسیار کم می‌کند.

بازیابی بکاپ وردپرس و آزمون بازیابی

بکاپی که هرگز بازیابی نشده، یک فرض است نه یک تضمین. بازیابی بکاپ وردپرس را حتماً یک بار قبل از روز بحران تمرین کنید.

روش امن این است:

1. یک نسخه آزمایشی (Staging) یا زیردامنه تست بسازید.
2. بکاپ را روی آن بازیابی کنید.
3. صفحه اصلی، ورود به پیشخوان، فرم‌ها و تصاویر را بررسی کنید.
4. اگر فروشگاه دارید، یک سفارش آزمایشی ثبت کنید.
5. زمان کل بازیابی را یادداشت کنید تا در بحران بدانید چقدر طول می‌کشد.

این آزمون را حداقل هر سه تا شش ماه تکرار کنید. بازیابی روی سایت اصلی را فقط بعد از گرفتن یک بکاپ تازه از وضعیت فعلی انجام دهید.

چک‌لیست بکاپ گیری از سایت وردپرس بدون خطا

این موارد را یک‌بار تنظیم کنید و ماهی یک‌بار بررسی کنید:

• بکاپ پایگاه داده روزانه و فایل‌ها حداقل هفتگی باشد. سایت فروشگاهی بکاپ دقیق‌تری می‌خواهد.
• قبل از هر به‌روزرسانی، یک بکاپ دستی بگیرید.
• مقصد بکاپ را خارج از هاست قرار دهید.
• فایل‌های بکاپ را با رمز یا دسترسی محدود نگه دارید، چون حاوی اطلاعات سایت هستند.
• ایمیل هشدار شکست بکاپ را فعال کنید.
• هر چند ماه یک‌بار بازیابی را آزمایش کنید.

اگر وقت یا تخصص فنی ندارید، بکاپ گیری از سایت وردپرس را به تیم پشتیبانی بسپارید. خدمات امنیت وردپرس ما شامل بکاپ، پایش و بازیابی هنگام بروز مشکل است.

سوالات متداول درباره بکاپ گیری از سایت وردپرس

جمع‌بندی

بکاپ گیری از سایت وردپرس کار پیچیده‌ای نیست، ولی باید منظم و خودکار باشد. افزونه، cPanel، بکاپ هاست و روش‌های دستی هر کدام جای خودشان را دارند.

بهترین نتیجه از ترکیب چند روش به دست می‌آید: بکاپ خودکار، نگه‌داری در یک مقصد بیرونی و تست بازیابی. اگر هنوز بکاپ مطمئنی ندارید، همین امروز اولین بکاپ کامل را بگیرید.